Een appartement dat voor 200.000 euro te koop staat, kan uiteindelijk veel duurder uitvallen zodra de financiering, verbouwingen en bijkomende kosten worden meegerekend. Het verschil tussen de vraagprijs en de werkelijke kosten van een vastgoedproject brengt elk jaar kopers en verkopers die zich onvoldoende hebben voorbereid in de problemen.
Sinds januari 2025 is een energieaudit verplicht bij de verkoop van een eengezinswoning of een gebouw in volledig eigendom met energielabel E, F of G. Dat betekent een extra document in het dossier en heeft gevolgen voor de verkoopplanning. Wie deze verschillen begrijpt, kan eerlijk onderhandelen en elke stap van het project goed voorbereiden.
Vraagprijs en werkelijke kosten van een woningaankoop: waar het verschil vandaan komt
Je hebt een woning gevonden voor een goede prijs in de juiste buurt. Het ligt voor de hand om dat bedrag te vergelijken met je beschikbare budget. Maar die prijs vertelt slechts een deel van het verhaal.
Neem een eenvoudig voorbeeld. Een appartement met energielabel F volgens de DPE heeft een energetische renovatie nodig om verhuurbaar te blijven op het Franse vasteland, want voor woningen met energielabel F of G geldt een huurbevriezing. Koop je de woning om te verhuren, dan houdt het rendement in de advertentie geen rekening met deze werkzaamheden. En koop je de woning om er zelf te wonen, dan snoept je energierekening maandelijks een deel van je budget op.
Naast de DPE kunnen ook werkzaamheden waartoe de vereniging van mede-eigenaars heeft besloten flink in de kosten lopen. Gevelrenovatie, vervanging van de gemeenschappelijke verwarmingsketel of aanpassing van de lift aan de normen kunnen over twee of drie jaar verspreid enkele duizenden euro’s kosten. Deze bedragen staan in de notulen van de algemene vergadering, maar weinig kopers vragen ernaar voordat ze het voorlopig koopcontract ondertekenen.
Voor meer informatie over de werking van de vastgoedmarkt biedt de vastgoedrubriek van CCOPF nuttige informatie over financiering en de stappen rond een aankoop- of verkoopproject.
Ook de financiering maakt het geheel ingewikkelder. Het JKP is de enige betrouwbare indicator om kredietaanbiedingen te vergelijken, omdat hierin zowel de kredietverzekering als de dossierkosten zijn opgenomen.
Een lage nominale rente met een dure verzekering kan meer kosten dan een iets hogere rente in combinatie met een voordelige externe verzekering. De Banque de France publiceert gemiddelde rentes voor daadwerkelijk verstrekte leningen, terwijl hypotheekadviseurs tarieven delen die ze in hun dossiers tegenkomen. Deze indicatoren meten dus niet hetzelfde.

DPE en energieaudit: hun invloed op de verkoopprijs van een woning
Het energieprestatiecertificaat informeert de koper niet langer alleen. Het bepaalt inmiddels ook of een woning verkocht of verhuurd kan worden.
Een label dat zonder verbouwing kan veranderen
Sommige woningen met elektrische verwarming hebben dankzij een nieuwe berekeningsmethode een ander energielabel gekregen. Een eigenaar die dacht zijn woning te moeten isoleren voordat hij die te koop kon zetten, ontdekt soms dat het DPE-label is veranderd zonder dat er werkzaamheden zijn uitgevoerd. Controleer dit voordat je een prijs vaststelt of met een verbouwing begint: dat kan duizenden euro’s besparen.
De energieaudit: een extra document in het dossier
Voor eengezinswoningen en gebouwen in volledig eigendom met energielabel E, F of G is sinds januari 2025 een energieaudit verplicht. Dit document gaat verder dan de DPE: het beschrijft verschillende scenario’s voor werkzaamheden en geeft de geschatte kosten ervan. De verkoper moet het document vanaf de eerste bezichtiging beschikbaar stellen.
Waarom is dit zo belangrijk? Een goed geïnformeerde koper kan de audit gebruiken om over een lagere prijs te onderhandelen. Als de audit de kosten van dakisolatie en nieuwe ramen vermeldt, vormen die bedragen een concreet onderhandelingsargument. De verkoper doet er dus goed aan dit gesprek voor te bereiden in plaats van het te ondergaan.
- Controleer voordat je de verkoopprijs vaststelt of de DPE opnieuw is berekend volgens de nieuwe methode
- Laat de energieaudit op tijd uitvoeren om vertraging bij het voorlopig koopcontract te voorkomen
- Neem de kosten van de in de audit voorgestelde werkzaamheden mee in de prijsonderhandelingen, zowel als koper als verkoper
Hypotheekfinanciering: vergelijk aanbiedingen verder dan alleen de nominale rente
Bij het zoeken naar een lening gaat alle aandacht uit naar de rente. Dat is begrijpelijk: het lijkt alsof één cijfer de kosten van de lening samenvat. In werkelijkheid ligt het genuanceerder.
De nominale rente geeft niet de totale kosten van de lening weer. Twee aanbiedingen met dezelfde rente kunnen over de looptijd van de lening duizenden euro’s verschillen. De kredietverzekering vormt vaak een aanzienlijk deel van de totale kosten. Een externe verzekering kiezen in plaats van de verzekering van de bank blijft een onderhandelingsmogelijkheid die nog te weinig wordt benut.
Een ander punt waar zelden vooraf rekening mee wordt gehouden: de looptijd van de lening heeft veel meer invloed op de totale kosten dan de rente. Een lening twee jaar langer laten lopen om de maandlasten te verlagen lijkt misschien aantrekkelijk, maar bereken eerst hoeveel extra rente je daardoor in totaal betaalt.
- Vraag bij elk ontvangen aanbod altijd om het JKP, niet alleen om de nominale rente
- Vergelijk de aanbiedingen bij dezelfde looptijd en voor hetzelfde profiel van de kredietnemer
- Bereken het verschil tussen de collectieve verzekering van de bank en een externe verzekering
- Bereken wat een kortere looptijd betekent voor de totale kosten

Een woning verkopen: bereid je voor op de vragen van de koper
Een verkoper die zijn dossier vooraf op orde brengt, verkoopt sneller en hoeft minder vaak over de prijs te onderhandelen. Vaak wordt eerst de verf bijgewerkt en de woning opgeruimd voor de foto’s. Dat helpt, maar het is niet wat een verkoop tegenhoudt.
Verkoop loopt vast door onduidelijkheden. Een serieuze koper vraagt om de notulen van de laatste drie algemene vergaderingen, het onderhoudsboekje van het gebouw, de servicekosten en informatie over besloten of geplande werkzaamheden. Als je deze documenten al bij de eerste bezichtiging verstrekt, kan de koper sneller een beslissing nemen.
De DPE en, indien van toepassing, de energieaudit moeten beschikbaar zijn voordat de advertentie online komt. Een woning met energielabel D en een gunstige audit wekt vertrouwen. Een woning met energielabel F waarvoor geen audit beschikbaar is, schrikt kopers af of zet hen ertoe aan een bod uit te brengen dat ver onder de geschatte waarde ligt.
Een realistische prijs bepaal je niet door alleen naar vergelijkbare advertenties in de buurt te kijken. Je berekent de waarde van de woning, trekt de verwachte kosten van werkzaamheden daarvan af en houdt rekening met de DPE. Een verkoper die weet wat de woning de koper werkelijk kost, onderhandelt vanuit een sterke positie, omdat hij bezwaren kan voorzien in plaats van erdoor te worden verrast.
Een vastgoedproject voorbereiden, of het nu om een aankoop of verkoop gaat, vraagt om controles die je niet kunt vervangen door alleen naar de vraagprijs te kijken. DPE, energieaudit, JKP en werkzaamheden aan het gebouw: elk van deze factoren kan het werkelijke budget met duizenden euro’s veranderen. Breng ze vroeg in kaart, dan houd je de regie over de onderhandelingen.



